یکی از ادله مهم در استنباط احکام به ویژه در مسائل مستحدثه، سیره عقلاء است. از جمله ادله کاشف از امضای شارع نسبت به سیره عقلا، دلیل وجوب امر به معروف و نهی از منکر، وجوب دفع منکر از نسل‌های آینده، وجوب ارشاد جاهل و تبلیغ شریعت و استحاله نقض غرض است؛ سه دلیل اول دلیلی شرعی هستند و دلیل چهارم دلیل عقلی است؛ این پژوهش می‌کوشد ضمن توضیح و تبیین این ادله اربعه، به بیان نقد‌های نو نسبت به کاشفیت آنها از امضای شارع نسبت به سیره عقلا اهتمام ورزد و پیرامون دایره حجییت این ادله درباره سیره‌های معاصر معصوم(علیه السلام) و یا سیره‌های مستحدثه به مداقّه پردازد. چرا که ممکن است ادعا شود عدم ردع شارع به صورت «قضیه خارجیه‌» بر امضاى سیره عقلایی معاصر شارع دلالت دارد، نه بیش از آن و نمى‌توان از آن امضاى مطلق سیره عقلایى به صورت «قضیه حقیقیه‌» را به وسیله شارع استنتاج کرد. زیرا در اینجا به کلام و دلالت لفظى استناد نشده تا از آن ظهور در قضیه حقیقیه را فهمید، بلکه استدلال به سکوت و تقریر و عدم ردع شارع است که، به روشنى، تنها دلالت‌بر امضاى سیره بصورت « قضیه خارجیه‌» دارد؛ در ضمن روش تحقیق، توصیفی – تحلیلی با صبغه و نگاه انتقادی نو به دلایل استکشاف امضای شارع نسبت به سیره عقلا است و یافته پژوهش آن است که این دلایل یارای اثبات استکشاف امضای شارع نسبت به سیره عقلا را ندارد.